مخازن گلسنگی و شیلی: لزوم توجه بیشتر

در گذشته توالی های گلسنگی و شیلی سنگ پوش مخازن متعارف شناخته می شد و درصورت غنی بودن از مواد آلی و بلوغ حرارتی به عنوان سنگ منشأ اهمیت داشت. ولی امروزه وجود مخازن عظیم گاز و نفت شیلی (غیرمتعارف)، این توالی ها را بعنوان سنگ مخزن مطرح کرده است. مخازن شیلی مخازن جدیدی نیستند، اولین تولید اقتصادی هیدروکروبور از این مخازن در آمریکا به سال 1821 برمیگردد. تا سال 2000 بیش از 28 هزار چاه در مخازن گاز شیل حفر شده است. مخازن گلسنگی و شیلی از ذرات ریزتر از ماسه (4 تا 62 میکرون) با ترکیب، فابریک و بافت بسیار متغیری تشکیل شده است. علاوه بر اندازه ریز ذرات، این مخازن غنی از شکستگی و با تراوایی در حد نانودارسی (nanodarci) است. میزان TOC در این سنگ مخازن حداقل 2 درصد می باشد. داده های حاصل از مطالعات مغزه (تخلخل، تراوایی، چگالی، اشباع سازی مغزه) ممکن است نادقیق است. با توجه به اهمیت این سنگها تقسیم بندی خوبی در مورد آنها وجود ندارد. در سال های اخیر توجه ویژه ای به مطالعه و تقسیم بندی این نوع از سنگ های رسوبی شده است. تقسیم بندی اندرسون (2014) بر اساس میزان ذرات رسی، کربناتی و کوارتز (فلدسپار) یکی از اخیرترین تقسیم بندی ها است. در سال های اخیر مقالات و کتاب های زیادی (بویژه در AAPG) در مورد این مخازن منتشر شده است ولی توجه کمتری در ایران به این منابع شده است. موضوعات و چالش های زیادی در مورد مطالعه و بهره برداری از این مخازن وجود دارد. برای مطالعه این مخازن این جمله مناسب است:For big results, first go really small
